تبلیغات
همه چیز درمورد کم شنوایی Every thing about hearingloss - رهنمودهای مهم برای اموزش خانواده های کم شنوا:مخصوص برنامه ریزان ومدرسان
دست به دست هم دهیم تا دنیای بهتری برای کودکان کم شنوا بسازی(دکترگیتامولّلی )

نگارش در تاریخ چهارشنبه 5 آذر 1393 توسط دکتر گیتا موللی

 پرورش فرزند كم شنوا مستلزم تصمیم های خاص در برهه های زمانی خاص است، تصمیم هایی كه آینده فرزند و موفقیت یا عدم موفقیت بعدی او را در زندگی رقم می زند. بار اصلی مسئولیت مداخلات بهنگام كودك كم شنوا و تكالیف درمانی در منزل نیز همواره بیش از همه بر دوش مادران است. همواره بهترین عملكرد و بهترین تصمیم مربوط به والدینی است كه آگاه تراند. از آنجا كه كم شنوایی موضوعی غالباً ناشناخته برای خانواده هاست عمدتاً والدین با سئوالات بسیاری در پرورش فرزندان خود روبرو هستند .از این رو آموزش والدین كودكان كم شنوا دارای اهمیت ویژه و یكی از مهمترین اركان هرگونه برنامة مداخله ای برای كودكان كم شنوا است.

بیشتر كودكان كم شنوا دارای والدین شنوا هستند. وجود یك فرزند كم شنوا در یك خانواده، همه اعضای خانواده را متأثر می كند (مارشارك، 1997). گرچه بار مسئولیت مادران بیش از همه و وظایف آنها از همه سنگین تر است. غالباً والدین برای روبرو شدن با مسائل مربوط به كم شنوایی آمادگی لازم را ندارند. پس از گذشت شوكهای اولیه و استرس های طبیعی ناشی از شناسایی كم شنوایی فرزند، به تدریج هر یك از اعضای خانواده به گونه ای با این موضوع كنار می آیند اما طریقه عملكرد مادران بیش از همه پرورش فرزند كم شنوا را تحت تأثیر قرار می دهد. مادرانی كه به خود اعتماد و اطمینان دارند، عمدتاً فرزندانی با سازگاری اجتماعی و هیجانی بهتر دارند و حتی پیشرفت تحصیلی فرزندانشان هم در سالهای بعدی بهتر خواهد بود (آدامز، 1997).

از سوی دیگر پرورش فرزند كم شنوا مستلزم تصمیم های خاص در برهه های زمانی خاص است، تصمیم هایی كه آینده فرزند و موفقیت یا عدم موفقیت بعدی او را در زندگی رقم می زند. بار اصلی مسئولیت مداخلات بهنگام كودك كم شنوا و تكالیف درمانی در منزل نیز همواره بیش از همه بر دوش مادران است. همواره بهترین عملكرد و بهترین تصمیم مربوط به والدینی است كه آگاه تراند. از آنجا كه كم شنوایی موضوعی غالباً ناشناخته برای خانواده هاست عمدتاً والدین با سئوالات بسیاری در پرورش فرزندان خود روبرو هستند (مارشارك، 1997).

از این رو آموزش والدین كودكان كم شنوا دارای اهمیت ویژه و یكی از مهمترین اركان هرگونه برنامة مداخله ای برای كودكان كم شنوا است. زمانی كه مادران مورد مشاوره و آموزش قرار می گیرند و از نظر اجتماعی به آنها توجه می شود، ارتباط بهتری با فرزندان خود پیدا می كنند (میدو، 1998) و میزان سازگاری آنها با مسأله معلولیت فرزند افزایش می یابد (پلچات و همكاران، 1999).

پرورش فرزند كم شنوا مستلزم تصمیم های خاص در برهه های زمانی خاص است، تصمیم هایی كه آینده فرزند و موفقیت یا عدم موفقیت بعدی او را در زندگی رقم می زند. بار اصلی مسئولیت مداخلات بهنگام كودك كم شنوا و تكالیف درمانی در منزل نیز همواره بیش از همه بر دوش مادران است. همواره بهترین عملكرد و بهترین تصمیم مربوط به والدینی است كه آگاه تراند. از آنجا كه كم شنوایی موضوعی غالباً ناشناخته برای خانواده هاست عمدتاً والدین با سئوالات بسیاری در پرورش فرزندان خود روبرو هستند (مارشارك، 1997).

از این رو آموزش والدین كودكان كم شنوا دارای اهمیت ویژه و یكی از مهمترین اركان هرگونه برنامة مداخله ای برای كودكان كم شنوا است.

 

اصول راهنما برای اموزش گروهی والدین

نحوه انتخاب والدین برای هر گروه آموزشی بسیار مهم است. بهتر است همگی والدین مشكلات مشابهی داشته باشند. از قراردادن والدینی كه دارای مشكلات شخصی شدید هستند، اجتناب كنید. تعداد شركت كنندگان و درمانگران هر گروه بستگی به شرایط دارد. در فضاهای كوچك جلسات متشكل از 10-6 تن از والدین مناسب است. در فضاهای بزرگتر مثل مدرسه یا مراكز عمومی می توان تعداد زیادی از والدین را آموزش داد. در چنین مواردی، آموزش بیشتر به شكل كنفرانس و سخنرانی خواهد بود و در پایان وقت زمانی برای بحث های گروهی باقی می ماند. می توان ابتدا مطالبی را ارائه كرد. سپس مطلب موردنظر را در گروه های كوچك به بحث گذاشت. در این صورت برای هر گروه نیاز به یك هماهنگ كننده داریم، بهتر است جلسات عصرها و در 8-6 جلسه هفتگی هر جلسه به مدت 2 ساعت صورت گیرد.

شكل هدایت جلسات توسط درمانگر بسیار مهم است. یك برنامه خوب شامل 15 دقیقه معرفی و ارائه كلی مطالب، 30 تا 45 دقیقه مختص تدریس، اجرا كردن، ایفای نقش و حدود 30 تا 45 دقیقه مربوط به بحث و اجرای مهارتهای ارائه شده در هر جلسه می باشد. در مورد گروههای بزرگ بهتر است زمان مشخصی را برای بحث های گروهی كنار بگذارید.

موضوع حمایت والدین توسط یكدیگر را نمی توان مورد چشم پوشی قرار داد. باید زمان كافی هم به والدین اختصاص داد تا در مورد نگرانی ها و مشكلات خاص خود صحبت كنند. بیشتر والدین بخش حمایتی درمان گروهی را بسیار مهم و سودمند می دانند.

می توان آموزش گروهی والدین را همزمان با آموزشهایی برای كودكان نیز انجام داد. یكی از روش های مؤثر برای آموزش برخی مهارتها این است كه كار با كودكان و والدین به طور همزمان صورت گیرد. یك روش ارائه آموزش به خانواده این است كه به والدین آموزش دهید تا آنها به كودك آموزش دهند. هدف از این روش، توانمند شدن والدین در آموزش و تسهیل پیشرفت مهارتها در كودك است. روش دیگر اینست كه ابتدا كودك را آموزش دهید و سپس به آموزش والدین بپردازید. هدف از این روش كمك به والدین در تسهیل پیشرفت مهارتهای آموزش داده شده پس از یادگیری خود كودك است. روش دیگر برای آموزش مهارتها به خانواده این است كه همزمان با تمام اعضای خانواده كار شود. هدف از این روش این است كه تمام اعضای خانواده با هم پیشرفت مهارتها را یاد بگیرند و در ضمن والدین بتوانند پیشرفت مهارتها را در خانه تسهیل نمایند. این روش خصوصاً هنگامی توصیه می شود كه تأكید اصلی روی مهارتهای ارتباط خانوادگی باشد (علاقبندراد، 1383).

 رهنمودهایی برای برنامه ریزان آموزش خانواده

1- بهتر است پیش از آغاز هرگونه آموزش، نیازسنجی صورت گیرد و پس از بررسی نتایج نیازسنجی بر حسب نیازهای مطرح شده از سوی شركت كنندگان برنامه ریزی انجام شود. نیازسنجی را می توان از طریق پرسشنامه ای اجرا نمود. پرسشنامه شامل چند سئوال كلی پیرامون فرزند، والدین، ارتباطات و مشكلات احتمالی موجود و حیطه های مورد علاقه جهت طرح در جلسات آموزشی، همچنین زمان مناسب برای تشكیل جلسه های آموزشی خواهد بود.

2- مدیریت مدرسه می تواند با نظر نماینده ای از معلمین و والدین براساس یافته های نیازسنجی برنامه ریزی هایی جهت اجرای برنامه های آموزش والدین انجام دهد. به عنوان مثال مدارس، موضوع برنامه آموزشی، زمان و مكان تشكیل جلسات و غیره تعیین شود.

3- پیش از شروع جلسات، محل تشكیل جلسه آموزشی از نظر تعداد صندلی، فضای كلاس، وسیله گرم كننده یا سرد كننده، تهویه، وسایل كمك آموزشی و تجهیزاتی مثل كامپیوتر و... آماده شود.

4- بهتر است منابع آموزشی موردنیاز والدین در هر جلسه به محل تشكیل جلسه آورده شود تا والدین علاقمند بتوانند در همان محل، منابع موردنیاز خود را خریداری كنند.

5- بهتر است محلی برای نگهداری كودكان در نظر گرفته شود تا والدین با فراغ بال در جلسه آموزشی شركت كنند.

6- بهتر است جلسات آموزشی به طور منظم و مستمر ادامه داشته باشند. از این رو برنامه ریزی كوتاه مدت و دراز مدت برای این جلسات مناسب است.

7- بهتر است مكان و زمان (ساعت و روز) جلسات با نظر اكثریت شركت كنندگان تعیین گردد.

8- در پایان هر جلسه آموزشی، بهتر است مراكز مشاوره خانواده یا مراكز درمانی موردنیاز والدین به آنها معرفی گردد تا در صورت تمایل یا نیاز به آن مراكز مراجعه فرمایند.

9-در پایان هرجلسه آموزشی، زمان و مكان جلسه بعدی به شركت كنندگان یادآوری شود.

10- بهتر است جزوات، بروشورها یا پوسترهای آموزشی در پایانِ جلسات در اختیار والدین قرار گیرد.

11- برای خوشایند كردن خاطره شركت در جلسات، مناسب است در پایان جلسات پذیرایی مختصری از شركت كنندگان به عمل آید (به پژوه، 1384).

 رهنمودهایی برای مدرسان آموزش خانواده

1- مدرس خانواده خود باید دارای سلامت روانی و جسمانی، قدرت بیان مناسب، احاطه كامل به موضوع مورد بحث و سابقه آموزشی مناسب باشد.

2- حداقل تحصیلات مدرس خانواده كارشناسی در یكی از رشته های علوم تربیتی، مشاوره، روانشناسی، مددكاری و دیگر رشته های وابسته باشد و به مسائل مختلف خانواده ها اشراف كامل داشته باشد.

3- در ابتدای جلسه مدرس ابتدا به معرفی خود بپردازد.

4- مباحث مطرح شده در جلسات آموزشی نباید با موضع گیری خاص مالی، اقتصادی، سیاسی و... باشد. زیرا در اینجا تنها هدف آموزش است و بس. بهتر است در طی جلسات مدرسان بی طرفی خود را حفظ كنند.

5- بهتر است در ابتدای جلسه هدف جلسه به وضوح و ساده بیان شود.

6- بهتر است هر جلسه آموزشی، پیرامون مطلب خاصی باشد و مدرس از پراكنده گویی و طرح مباحث مختلف پرهیز كند.

7- بهتر است یك موضوع عمیقاً مورد بحث قرار گیرد و از طرف چندین موضوع به طور ناقص و در سطحی در یك جلسه خودداری شود.

8- مدرس آموزش خانواده باید نسبت به احساسات و نگرشهای والدین كودكان كم شنوا آگاه باشند. ممكن است این والدین دارای احساساتی نظیر خشم، انكار، گناه، شرمندگی و سرزنش خود باشند. بهتر است مدرس به آنها كمك كند با احساسات خود آشنا شوند و به سوی تعادل و سازگاری عاطفی گام بردارند.

9- مباحث مطرح شده در جلسات باید هماهنگ با سطح سواد، شغل، طبقه اجتماعی و اقتصادی شركت كنندگان باشد. بدیهی است هرچه آموزش گیرندگان متجانس تر باشند، آموزش خانواده موفق تر خواهد بود.

10- فضای جلسه آموزشی باید مملو از صمیمت و آرامش روانی باشد.

11- مدرس خانواده ضمن گوش دادن به صحبتهای والدین باید واكنش مناسب نشان دهد و ازتحقیر یا مسخره كردن آنان خودداری ورزد. آنان را بپذیرد و با احترام با آنان رفتار كند.

12- از به كار بردن القاب، الفاظ و برچسبهای نامناسب حتی در میان مثالها باید اجتناب شود.

13- حتی المقدور نباید از اصطلاحات و واژه های تخصصی و ناآشنای علمی استفاده نمود.

14- آموزشها بهتر است با دستورهای عملی و كاربردی و ذكر مثالهای واقعی توأم باشد. می توان از برخی والدین دعوت كرد تجربه های مفید خود را در اختیار دیگران قرار دهند.

15- بهتر است تا حد ممكن از وسایل آموزشی و كمك آموزشی مانند اسلاید، فیلم و... استفاده شود.

16- بهتر است نكات كلیدی روی وایت برد نوشته شود.

17- در پایان هر جلسه آموزش خانواده، مدرس باید با مرور مطالب گفته شده به نتیجه گیری و ارزیابی مختصر بپردازد. گاه می توان از چند نفر از شركت كنندگان محترمانه درخواست كرد چكیده مطالب را با زبان خود بازگو كنند (به پژوه، 1384).

بحث

باتوجه به وسعت اطلاعات موجود در زمینه كم شنوایی و دسترسی اندك والدین این كودكان به منابع اطلاعاتی كافی، همچنین عدم وجود آشنایی قبلی والدین با این معلولیت به نظر می رسد برنامه های آموزش والدین از مهمترین اركان هرگونه خدمات تخصصی و آموزشی برای كودكان كم شنواست.

آموزشهای گروهی والدین صرفنظر از بعد اطلاع رسانی از نظر امكان همدردی و همدلی والدین با یكدیگر، بیان احساسات مشترك و در نتیجه قدرت بخشی به والدین جهت حل مشكلات ناشی از كم شنوایی فرزند حائز اهمیت بسیاراند. در طی جلسات گروهی والدین فرصت می یابند حمایتهای دو جانبه ای را از سوی دیگر اعضای گروه كسب كنند و این امر نه تنها به آنها اعتماد به نفس بیشتری می بخشد بلكه سبب ارتقای رشد شخصی و ایجاد پیوندها و دوستی های عمیق بعدی بین خانواده ها و القاء امید به آینده می شود. از این رو آموزشهای گروهی والدین در مواردی بسیار كارسازتر و تأثیرگذارتر از آموزشها و مشاوره های انفرادی است (آدامز، 1997). باتوجه به روند رو به رشد شناسایی زودرس كم شنوایی مقتضی است برنامه ریزان در جهت اجرای كارگاهها و برنامه های مستمر و منظم آموزش خانواده های این كودكان اقدامات عملی صورت دهند.





طبقه بندی: متفرقه، 

 
 

 

آخرین پست ها
 

- سوالات رایج درمورد کاشت حلزون(نقل از صفحه تلگرام کاشت حلزون های موفق )

- اصول روش AVT

- آزمایش های شنوایی با سمعك

- ادیوگرام

- پاسخ ساقه مغز شنوایی ( ABR )

- اتو اكوستیك ایمیشن ( OAE )

- ادیومتری گفتاری

- آزمون ادیومتری صوت خالص

- آزمون رفلکس اکوستیک

- تمپانومتری

- مروری بر آزمون‌های شنوایی شناسی

- آشنایی با انواع آزمایش‌های شنوایی

- وزوز گوش (Tinnitus)

- کم‌شنوایی حسی عصبی

- کم‌شنوایی انتقالی

- علل و انواع اختلالات شنوایی

- شنوایی و صوت

- عملکرد سیستم شنوایی

- کوش داخلی

- سیستم شنوایی

- راهكارهای افزایش طول عمر سمعك

- مشاوره ژنتیك درکم شنوایی

- علل ایجاد كم شنوایی

- مشکلات جوانان ناشنوا برای یافتن شغل مناسب چیست؟

- چطور میشود برای کودک شیرخوار کتاب خواند؟

- نوجوان ناشنوایم به تازگی با ناشنوایی و سمعکش مشکل پیدا کرده.چکارکنم؟

- آیا کودک کم شنوای من آمادگی ورود به مدرسه عادی را دارد؟

- کودکان کم شنوا در میان همسالانشان

- توصیه هایی برای والدین کودکان کم شنوا بیرون از خانه

- آیا فرد با کاشت حلزون میتواند در فعالیتهای ورزشی شرکت کند؟

آرشیو کامل آخرین پست ها


 




 

 

 
.: Professional Themes in SWEET KISS :.
SWEET KISS