تبلیغات
همه چیز درمورد کم شنوایی Every thing about hearingloss - گفتارنشانه دار:روشی موثر برای اموزش کودک و بزرگسال ناشنوا/کم شنوا
دست به دست هم دهیم تا دنیای بهتری برای کودکان کم شنوا بسازی(دکترگیتامولّلی )

نگارش در تاریخ چهارشنبه 5 آذر 1393 توسط دکتر گیتا موللی

  گفتار نشانه دار( Cued Speech ) CSكه به اختصار  نامیده میشود، روشی است كه جهت تكمیل گفتارخوانی ابداع شده است . همان طور كه بریل سبب می شود گفتار نوشته شده از طریق حس لامسه در دسترس كودكان نابینا قرار گیرد ،‌ گفتار نشانه دار هم به افراد ناشنوا امكان می دهد از طریق حس بینایی به زبان گفتاری دسترسی داشته باشند.در این مقاله ضمن توضیح پیرامون این روش ،تاثیر ان بر کودک کم شنوا و وضعیت موجود در کشورهای دیگر ذکر میشود.

مقدمه:

      ارتباط گفتاری طبیعی چند حسی دارد . افراد شنوا برای درك گفتار هم از اطلاعات بینایی و هم از اطلاعات شنوایی استفاده می كنند. برای افراد كم شنوا درك گفتار از طریق بینایی مهم ترین راه است و افراد كم شنوایی كه آموزشهای شفاهی دیده اند ، عموماً بر لب خوانی یعنی اطلاعات قابل رویت چهره و لب ها تكیه دارند .اما لب خوانی به تنهایی كمك چندانی نمی كند زیرا بسیاری از واحدهای گفتاری شكل مشابهی بر روی لب ها دارند. علاوه بر این حتی بهترین گفتارخوانها هم بیش از 50% واجها را در سیلابهای بی معنی یا در كلمات و جملات  تشخیص نمیدهند.گفتار نشانه ای به فرد کم شنوا کمک میکند تا درک کاملتری از گفتار داشته باشد(نیکولز و لینگ  1982).

 گفتار نشانه دار چیست؟:

    گفتار نشانه دار( Cued Speech ) که انرا به اختصار  CSمی نامند روشی است كه جهت تكمیل گفتارخوانی ابداع شده است .

 همان طور كه بریل سبب می شود گفتار نوشته شده از طریق حس لامسه در دسترس كودكان نابینا قرار گیرد ،‌ گفتار نشانه ایهم به افراد ناشنوا امكان می دهد از طریق حس بینایی به زبان گفتاری دسترسی داشته باشند. در این سیستم از شكلهای مختلف دست و موقعیت دست برای رفع ابهام در درك واجهای همخوان – واكه (CV)ستفاده می شود. از این رو حركات دست ، شكل کند. لبها و اطلاعات شنوایی همگی با هم به درك كلی فرد كمك میکند.

  اهمیت گفتار نشانه ای برای افراد کم شنوا:

    گرچه سابقاً درك گفتار را تقریباً به طور كامل محدود به استفاده از شنوایی می دانستند اما برخی پژوهشها  نشان داد این تصور درست نیست زیرا بینایی نه تنها به درك گفتار كمك می كند بلكه حتی خود می توان چگونگی درك گفتار را تغییر دهد بدون آنكه فرد قادر به خنثی كردن اثر آن باشد .

     مدتها مربیان به دنبال روشی بودند كه بتواند گفتار را برای افراد ناشنوا قابل رویت كند. در دهه های اخیر روشهای چندی ابداع شد كه مهم ترین آن گفتار نشانه ای است .   

گفتار نشانه ای سیستم ساده ای مبتنی بر اصوات است كه شامل بهره گیری از الگوهای لبی در گفتار طبیعی و یكسری حركات تكمیلی دست است . این دو جزء به همراه هم نمادهای بینایی كاملاً واضح و غیر مبهمی برای درك زبان شفاهی ایجاد می كنند. حركات تكمیلی دست در CS تركیب همزمانی از محل ، شكل دست و حركت آن است كه به خودی خود حاوی هیچگونه معنای زبان شناختی نیست و تنها برای از بین بردن ابهامات در لب خوانی به كار می رود و گفتار را كاملاً قابل رویت می كند .  گفتار نشانه ای، به كودك ناشنوا كمك می كند زبان گفتاری را به طور كامل درك كند. مزایای بسیار CS ناشی از این واقعیت ساده است كه فرد ناشنوا با استفاده از CS می تواند همه اصوات گفتاری را به همان وضوحی ببیند كه فرد شنوا می تواند بشنود. به همین دلیل رشد زبانی درست به همان صورت و همان سرعتی رخ می دهد كه برای كودك شنوا اتفاق می افتد. از این رو به تدریج كودك با استفاده از همان زبان گفتاری – كه از طریق بینایی دریافت می شود – شروع به فكر كردن و توسعه زبان درونی خود می كند و در سالهای ورود به دبستان خواندن و نوشتن او نیز پیشرفت می كند. گفتار نشانه ایدر حقیقت در خدمت توسعه زبان شفاهی كودك ناشنواست . .

  گفتار نشانه ای وتوانایی خواندن و نوشتن:

كودكان شنوا از بدو تولد آموختن زبان مادری خود را آغاز می كنند و در سنین پیش دبستانی در بیشتر اصول پایه ای آن مهارت كامل می یابند . آنها می توانند از دانش خود در زمینه زبان گفتاری برای فكر كردن ،‌ برقراری ارتباط و یادگیری خواندن و نوشتن استفاده كنند . بیشتر كودكان ناشنوا حتی با سمعكهای پیشرفته یا كاشت حلزون نیز برای شنیدن اصوات گفتاری ، شنوایی كافی ندارند. از این رو باید همراه با آن به لب خوانی تكیه كنند. لب خوانی دارای محدودیتهایی است زیرا بسیاری از اصوات غیرقابل دیدن هستند و بقیه آنها هم روی لبها بسیار شبیه یكدیگر دیده می شوند. پیامد این وضعیت برای كودكان كم شنوا ، ناتوانی و ناكامی در برقراری ارتباط است .

     در این وضعیت زمان با تاخیر و نقایصی رو به رو است و گاه اصلاً رشد
نمی یابد . عدم درك و استفاده از زبان كودك را دچار مشكلات ارتباطی و دیگر پیامدهای اجتماعی – روانی آن می كند. در عین حال زمانی كه درك فرد از زبان گفتاری كامل نباشد به سختی می تواند خواندن و نوشتن را بیاموزد.

      گفتار نشانه ایاز طریق ارائه كامل زبان گفتاری از طریق بینایی به كودك ناشنوا ،‌ شناسایی گفتار ، لب خوانی و زبان نوشتاری كودك را بهبود می بخشد. CS در عین حال به توسعه گنجینه واژگان كودك ، اصلاح تلفظ و بهبود مهارتهای خواندن و نوشتن كودك ناشنوا نیز كمك می كند. پژوهشها حاكی از آنند كه مهارتهای گفتار خوانی بهترین شاخص های پیشگویی كننده چگونگی تحول خواندن و نوشتن كودك ناشنوا در سالهای نخست دبستان است  . گفتار نشانه ایدر عین حال به دلیل ماهیت چند حسی خود به رشد زبان كلامی و روانی كلامی كودك ناشنوا كمك می كند .

    از این رو كارایی گفتار نشانه ای به عنوان یك روش آموزشی اثبات شده و این روش به بیش از 60 زبان برگردانده شده است . متاسفانه در كشور ما هنوز این روش به كار گرفته نشده است از این رو پژوهشهایی جهت برگردان گفتار نشانه ای به زبان فارسی و اجرای آن روی كودكان ناشنوا و بررسی تاثیر آن بر درك گفتار آنان ضروری است .

 گفتار نشانه ای در زبانهای مختلف

  پیشینه CS به سال 1966 بر می گردد . در حدود 40 سال پیش دكتر آر اورین كورنت از دانشگاه گالادت – دانشگاه ویژه افراد ناشنوا در امریكا – این سیستم را طراحی كرد. كورنت علاقمند بود بداند چگونه می توان خواندن و نوشتن دانش آموزان كم شنوا را بهبود بخشد. او در عین حال متوجه شد بیشتر دانشجویان ناشنوا علیرغم برخورداری از سطح هوشی بالا و سالها استفاده از زبان انگلیسی ، تسلط كافی بر زبان ندارند. كورنت بر این باور بود كه اگر افراد ناشنوا پایه های زبانی محكمی داشته باشند می توانند مهارتهای خواندن و نوشتن و ارتباطات خود ، همچنین روانی كلام و تسلط زبانی خود را بهبود بخشند. هدف دكتر كورنت ایجاد سیستم آموزشی ساده ای بود كه در آن بتوان برای همه اصوات گفتاری ظاهر خاص خود ایجاد كرد ؛ درست همان طور كه برای افراد شنوا هر صدایی از نظر شنوایی ، صدای خاص خود را دارد.

     او بر اساس زمینه ای كه از ریاضیات داشت ،‌ گفتار نشانه ایرا ابداع كرد كه در آن  از هشت شكل دست در چهار محل نزدیك دهان برای تكمیل صداهای گفتاری با اشكال لبی آن استفاده شد و به این ترتیب همه اصوات گفتاری را قابل رویت نمود (بك ، 2006 ) 

  گفتار نشانه ایبه بیش از 60 زبان و لهجه مختلف برگردانده شده است . نخستین بار در سال 1969 به زبان ایتالیایی و پس از آن در 1970 به زبانهای اسپانیولی ،‌ كرواتی – صربی ،‌هندی ، سوئدی و زبان Telgu برگردانده شد. از میان زبانهای مختلفی كه اكنون در دسترس است می توان به زبان عبری ، چینی ، سواحیلی و Navajo اشاره كرد.

    گفتار نشانه ای امروزه تقریباً در 20 كشور جهان به كار می رود.   بین سالهای 1983 تا 1990 متخصصین و كارشناسان چندین گردهمایی را با موضوع CS برگزار كردند ، كه پروفسور كورنت در چندین گردهمایی حضور داشت .

    در 1990 CS در اسپانیا با نام Complementada La Palabra بیان میشد كه بعداً آن را به اختصار LPC نامیدند. تا این سال با اینكه مقالات متعددی در این مورد به چاپ رسیده بود اما كاربرد آن در خانواده ها بسیار محدود بود.

    پروفسور سانیتاگو تورز] در سال 1992 كار بررسی و تدریس MOC را در دانشگاه مالاگای اسپانیا آغاز كرد. MOC یك مدل مداخله ای زبان و گفتار است كه اساس آن بر علوم شناختی ، زبان شناسی روانشناسی و زبانشناسی زیستیاست. در این برنامه. استفاده از CS اسپانیولی ( LPC  و آموزش زبان و گفتار به كودكان ناشنوا همزمان با هم به كار می رود. والدین و كارشناسان آموزش داده
می شوند و اجرای آن برای خانواده هاو كارشناسان رایگان است . والدین
LPC را از نوزادی تا حدود 12 سالگی برای كودكان كم شنوای خود به كار می برند. پس از 12 سالگی ، كودكان معمولاً هفته ای یكبار برای ملاقاتهای گروهی مراجعه می كنند.  اغلب كودكان در محیط مدرسه با یكدیگر ارتباط كلامی دارند و كلاسها را به راحتی می گذرانند.

     كتابها ، فیلمهای ویدئویی و بررسی های زیادی در مورد روش MOC صورت گرفته است كه نشان دهنده تاثیرات مثبت آن بر توسعه زبان كودكان است . ده سال بعد گروه MOC جایزه ملی فیاپاس 2002 را برای ساخت مدل مداخله ای موثری برای كودكان كم شنوا به خود اختصاص دادند.

 

فنلاند

      لینا هسلمن ، مادر دختر 5 ساله ناشنوایی است كه از CS استفاده می كند وی با استفاده از یك تحقیق ملی Vinkkipuhe (CS فنلاندی ) را فرا گرفت و كار آموزش و تدریس آنرا در كشور فنلاند به عهده دارد. در كشور فنلاند اغلب
خانواده های ناشنوایان از زبان اشاره استفاده می كنند اما استفاده از
CS به ویژه در موقعیتهایی كه استفاده از شنوایی مشكل است . بسیار كارساز می باشد . همچنین خانواده ها توانسته اند با استفاده از CS به كودكان ناشنوای خود زبان خارجی بیاموزند و این امر برای آنها بسیار خوشحال كننده است .

      هسلمن و خانواده اش ارتباط نزدیكی با انجمن CS فرانسوی ( ALPC) دارند و در تحقیقات آن مركز مشاركت می كنند  .

ایران

    CS به زبان فارسی برگردانده نشده است و تنها اقدام منتشر شده كه تا حدودی مشابه بوده و در این زمینه به زبان فارسی وجود دارد، تلاش جبار باغچه بان است . وی با طراحی الفبای گویای زبان فارسی ،‌توجه به لزوم یك روش كمكی برای گفتارخوانی و اصلاح تلفظ را مورد توجه قرار داده است. وی به دنبال ابزاری بوده است كه بتواند مشكل گفتار خوانی آواهای هم جایگاه را حل كند و علاوه بر آن تولید گفتار را در ناشنوایان تسهیل سازد ؛ همان اهدافی كه گفتارنمادین به دنبال آن بوده است.

    باغچه بان نام روش خود را " الفبای گویا " می گذارد . الفبای گویای باغچه بان شباهتی به الفبای دستی كه در واقع وسیله ای كمكی و در خدمت زبان اشاره است ندارد و تا حدودی در شكل و كاملاً در اهداف مشابه گفتار نشانه ای است . وی سالیان طولانی در آموزش ناشنوایان از این روش استفاده كرده است .

باتوجه به کارایی ثابت شده این روش برای کودکان وبزرگسالان کم شنوا و نبود ان در زبان فارسی گفتار نشانه ای فارسی در سال 1388 توسط دکتر گیتا موللی در گروه روان شناسی و آموزش کودکان استثنایی دانشکده روانشناسی دانشگاه تهران تدوین شد و در اختیار جامعه فارسی زبان ها قرار گرفت.


          برای کسب اطلاعات بیشتر به این وب سایت مراجعه فرمایید:

www.cuedspeech.ir   

 





طبقه بندی: متفرقه، 

 
 

 

آخرین پست ها
 

- سوالات رایج درمورد کاشت حلزون(نقل از صفحه تلگرام کاشت حلزون های موفق )

- اصول روش AVT

- آزمایش های شنوایی با سمعك

- ادیوگرام

- پاسخ ساقه مغز شنوایی ( ABR )

- اتو اكوستیك ایمیشن ( OAE )

- ادیومتری گفتاری

- آزمون ادیومتری صوت خالص

- آزمون رفلکس اکوستیک

- تمپانومتری

- مروری بر آزمون‌های شنوایی شناسی

- آشنایی با انواع آزمایش‌های شنوایی

- وزوز گوش (Tinnitus)

- کم‌شنوایی حسی عصبی

- کم‌شنوایی انتقالی

- علل و انواع اختلالات شنوایی

- شنوایی و صوت

- عملکرد سیستم شنوایی

- کوش داخلی

- سیستم شنوایی

- راهكارهای افزایش طول عمر سمعك

- مشاوره ژنتیك درکم شنوایی

- علل ایجاد كم شنوایی

- مشکلات جوانان ناشنوا برای یافتن شغل مناسب چیست؟

- چطور میشود برای کودک شیرخوار کتاب خواند؟

- نوجوان ناشنوایم به تازگی با ناشنوایی و سمعکش مشکل پیدا کرده.چکارکنم؟

- آیا کودک کم شنوای من آمادگی ورود به مدرسه عادی را دارد؟

- کودکان کم شنوا در میان همسالانشان

- توصیه هایی برای والدین کودکان کم شنوا بیرون از خانه

- آیا فرد با کاشت حلزون میتواند در فعالیتهای ورزشی شرکت کند؟

آرشیو کامل آخرین پست ها


 




 

 

 
.: Professional Themes in SWEET KISS :.
SWEET KISS